Theory QEpres

Up to index of Isabelle/HOL/LinearQuantifierElim

theory QEpres
imports PresArith
(*  Author:     Tobias Nipkow, 2007  *)

theory QEpres
imports PresArith
begin

subsection{*DNF-based quantifier elimination*}

(* all hd-coeffs are nonzero! *)
definition
"hd_coeffs1 as =
(let m = zlcms(map hd_coeff as)
in Dvd m 0 [1] # map (hd_coeff1 m) as)"


lemma I_hd_coeffs1:
assumes 0: "∀a∈set as. hd_coeff a ≠ 0" shows
"(∃x. ∀a ∈ set(hd_coeffs1 as). IZ a (x#xs)) =
(∃x. ∀a ∈ set as. IZ a (x#xs))"
(is "?B = ?A")
proof -
let ?m = "zlcms(map hd_coeff as)"
have "?m>0" using 0 by(simp add:zlcms_pos)
have "?A = (∃x. ∀a ∈ set as. IZ (hd_coeff1 ?m a) (?m*x#xs))"
by (simp add:I_hd_coeff1_mult_a[OF `?m>0`] dvd_zlcms 0)
also have "… = (∃x. ?m dvd x+0 ∧ (∀a ∈ set as. IZ (hd_coeff1 ?m a) (x#xs)))"
by(rule unity_coeff_ex[THEN meta_eq_to_obj_eq])
finally show ?thesis by(simp add:hd_coeffs1_def)
qed


abbreviation "is_dvd a ≡ case a of Le _ _ => False | _ => True"

definition
"qe_pres1 as =
(let ds = filter is_dvd as; (d::int) = zlcms(map divisor ds); ls = lbounds as
in if ls = []
then Disj [0..d - 1] (λn. list_conj(map (Atom o asubst n []) ds))
else
Disj ls (λ(li,lks).
Disj [0..d - 1] (λn.
list_conj(map (Atom o asubst (li + n) (-lks)) as))))"

text{* \noindent Note the optimization in the case @{prop"ls = []"}: only the
divisibility atoms are tested, not the inequalities. This complicates
the proof. *}


lemma I_cyclic:
assumes "is_dvd a" and "hd_coeff a = 1" and "i mod divisor a = j mod divisor a"
shows "IZ a (i#e) = IZ a (j#e)"
proof (cases a)
case (Dvd d l ks)
with `hd_coeff a = 1` obtain ks' where [simp]: "ks = 1#ks'"
by(simp split:list.splits)
have "(l + (i + ⟨ks',e⟩)) mod d = (l + (j + ⟨ks',e⟩)) mod d" (is "?l=?r")
proof -
have "?l = (l mod d + (i + ⟨ks',e⟩) mod d) mod d"
by(rule mod_add_eq)
also have "(i + ⟨ks',e⟩) mod d = (i mod d + ⟨ks',e⟩ mod d) mod d"
by(rule mod_add_eq)
also have "i mod d = j mod d"
using `i mod divisor a = j mod divisor a` Dvd by simp
also have "(j mod d + ⟨ks',e⟩ mod d) mod d = (j + ⟨ks',e⟩) mod d"
by(rule mod_add_eq[symmetric])
also have "(l mod d + (j + ⟨ks',e⟩) mod d) mod d = ?r"
by(rule mod_add_eq[symmetric])
finally show ?thesis .
qed
thus ?thesis using Dvd by (simp add:dvd_eq_mod_eq_0)
next
case (NDvd d l ks)
with `hd_coeff a = 1` obtain ks' where [simp]: "ks = 1#ks'"
by(simp split:list.splits)
have "(l + (i + ⟨ks',e⟩)) mod d = (l + (j + ⟨ks',e⟩)) mod d" (is "?l=?r")
proof -
have "?l = (l mod d + (i + ⟨ks',e⟩) mod d) mod d"
by(rule mod_add_eq)
also have "(i + ⟨ks',e⟩) mod d = (i mod d + ⟨ks',e⟩ mod d) mod d"
by(rule mod_add_eq)
also have "i mod d = j mod d"
using `i mod divisor a = j mod divisor a` NDvd by simp
also have "(j mod d + ⟨ks',e⟩ mod d) mod d = (j + ⟨ks',e⟩) mod d"
by(rule mod_add_eq[symmetric])
also have "(l mod d + (j + ⟨ks',e⟩) mod d) mod d = ?r"
by(rule mod_add_eq[symmetric])
finally show ?thesis .
qed
thus ?thesis using NDvd by (simp add:dvd_eq_mod_eq_0)
next
case Le thus ?thesis using `is_dvd a` by simp
qed

lemma I_qe_pres1:
assumes norm: "∀a ∈ set as. divisor a ≠ 0"
and hd: "∀a ∈ set as. hd_coeff_is1 a"
shows "Z.I (qe_pres1 as) xs = (∃x. ∀a∈ set as. IZ a (x#xs))"
proof -
let ?lbs = "lbounds as"
let ?ds = "filter is_dvd as"
let ?lcm = "zlcms(map divisor ?ds)"
let ?Ds = "{a ∈ set as. is_dvd a}"
let ?Us = "{a ∈ set as. case a of Le _ (k#_) => k < 0 | _ => False}"
let ?Ls = "{a ∈ set as. case a of Le _ (k#_) => k > 0 | _ => False}"
have as: "set as = ?Ds ∪ ?Ls ∪ ?Us" (is "_ = ?S")
proof -
{ fix x assume "x ∈ set as"
hence "x ∈ ?S" using hd by (cases x)(auto split:list.splits) }
moreover
{ fix x assume "x ∈ ?S"
hence "x ∈ set as" by auto }
ultimately show ?thesis by blast
qed
have 1: "∀a ∈ ?Ds. hd_coeff a = 1" using hd by(fastforce split:atom.splits)
show ?thesis (is "?QE = (∃x. ?P x)")
proof
assume "?QE"
{ assume "?lbs = []"
with `?QE` obtain n where "n < ?lcm" and
A: "∀a ∈ ?Ds. IZ a (n#xs)" using 1
by(auto simp:IZ_asubst qe_pres1_def)
have "?Ls = {}" using `?lbs = []` set_lbounds[of as]
by (auto simp add:filter_empty_conv split:atom.split list.split)
have "∃x. ?P x"
proof cases
assume "?Us = {}"
with `?Ls = {}` have "set as = ?Ds" using as by(simp (no_asm_use))blast
hence "?P n" using A by auto
thus ?thesis ..
next
assume "?Us ≠ {}"
let ?M = "{⟨tl ks, xs⟩ - i|ks i. Le i ks ∈ ?Us}" let ?m = "Min ?M"
have "finite ?M"
proof -
have "finite ( (λLe i ks => ⟨tl ks, xs⟩ - i) `
{a∈set as. ∃i k ks. k<0 ∧ a = Le i (k#ks)} )"

(is "finite ?B")
by simp
also have "?B = ?M" using hd
by(fastforce simp:image_def neq_Nil_conv split:atom.splits list.splits)
finally show ?thesis by auto
qed
have "?M ≠ {}"
proof -
from `?Us ≠ {}` obtain i k ks where "Le i (k#ks) ∈ ?Us ∧ k<0"
by (fastforce split:atom.splits list.splits)
thus ?thesis by auto
qed
let ?k = "(n - ?m) div ?lcm + 1" let ?x = "n - ?k * ?lcm"
have "∀a ∈ ?Ds. IZ a (?x # xs)"
proof (intro allI ballI)
fix a assume "a ∈ ?Ds"
let ?d = "divisor a"
have 2: "?d dvd ?lcm" using `a ∈ ?Ds` by(simp add:dvd_zlcms)
have "?x mod ?d = n mod ?d" (is "?l = ?r")
proof -
have "?l = (?r - ((?k * ?lcm) mod ?d)) mod ?d"
by(rule mod_diff_eq)
also have "(?k * ?lcm) mod ?d = 0"
by(simp add: dvd_eq_mod_eq_0[symmetric] dvd_mult[OF 2])
finally show ?thesis by simp
qed
thus "IZ a (?x#xs)" using A I_cyclic[of a n ?x] `a ∈ ?Ds` 1 by auto
qed
moreover
have "∀a∈ ?Us. IZ a (?x#xs)"
proof
fix a assume "a ∈ ?Us"
then obtain l ks where [simp]: "a = Le l (-1#ks)" using hd
by(fastforce split:atom.splits list.splits)
have "?m ≤ ⟨ks,xs⟩ - l"
using Min_le_iff[OF `finite ?M` `?M ≠ {}`] `a ∈ ?Us` by fastforce
moreover have "(n - ?m) mod ?lcm < ?lcm"
by(simp add: pos_mod_bound[OF zlcms_pos] norm)
ultimately show "IZ a (?x#xs)"
by(simp add:zmult_div_cancel algebra_simps)
qed
moreover
have "set as = ?Ds ∪ ?Us" using as `?Ls = {}`
by (simp (no_asm_use)) blast
ultimately have "?P(?x)" by auto
thus ?thesis ..
qed }
moreover
{ assume "?lbs ≠ []"
with `?QE` obtain il ksl m
where "∀a∈set as. IZ (asubst (il + m) ksl a) xs"
by(auto simp:qe_pres1_def)
hence "?P(il + m + ⟨ksl,xs⟩)" by(simp add:IZ_asubst)
hence "∃x. ?P x" .. }
ultimately show "∃x. ?P x" by blast
next
assume "∃x. ?P x" then obtain x where x: "?P x" ..
show ?QE
proof cases
assume "?lbs = []"
moreover
have "∃x. 0 ≤ x ∧ x < ?lcm ∧ (∀a ∈ ?Ds. IZ a (x # xs))"
(is "∃x. ?P x")
proof
{ fix a assume "a ∈ ?Ds"
hence "IZ a ((x mod ?lcm) # xs) = IZ a (x # xs)" using 1
by (fastforce del:iffI intro: I_cyclic
simp: mod_mod_cancel dvd_zlcms) }
thus "?P(x mod ?lcm)" using x norm by(simp add: zlcms_pos)
qed
ultimately show ?thesis by (auto simp:qe_pres1_def IZ_asubst)
next
assume "?lbs ≠ []"
let ?L = "{i - ⟨ks,xs⟩ |ks i. (i,ks) ∈ set(lbounds as)}"
let ?lm = "Max ?L"
let ?n = "(x - ?lm) mod ?lcm"
have "finite ?L"
proof -
have "finite((λ(i,ks). i-⟨ks,xs⟩) ` set(lbounds as) )" (is "finite ?B")
by simp
also have "?B = ?L" by auto
finally show ?thesis by auto
qed
moreover have "?L ≠ {}" using `?lbs ≠ []`
by(fastforce simp:neq_Nil_conv)
ultimately have "?lm ∈ ?L" by(rule Max_in)
then obtain li lks where "(li,lks)∈ set ?lbs" and lm: "?lm = li-⟨lks,xs⟩"
by blast
moreover
have n: "0 ≤ ?n ∧ ?n < ?lcm" using norm by(simp add:zlcms_pos)
moreover
{ fix a assume "a ∈ set as"
with x have "IZ a (x # xs)" by blast
have "IZ a ((li + ?n - ⟨lks,xs⟩) # xs)"
proof -
{ assume "a ∈ ?Ls"
then obtain i ks where [simp]: "a = Le i (1#ks)" using hd
by(fastforce split:atom.splits list.splits)
from `a ∈ ?Ls` have "i-⟨ks,xs⟩ ∈ ?L" by(fastforce simp:set_lbounds)
hence "i-⟨ks,xs⟩ ≤ li - ⟨lks,xs⟩"
using lm[symmetric] `finite ?L` `?L ≠ {}` by auto
hence ?thesis using n by simp }
moreover
{ assume "a ∈ ?Us"
then obtain i ks where [simp]: "a = Le i (-1#ks)" using hd
by(fastforce split:atom.splits list.splits)
have "Le li (1#lks) ∈ set as" using `(li,lks) ∈ set ?lbs` hd
by(auto simp:set_lbounds)
hence "li - ⟨lks,xs⟩ ≤ x" using x by auto
hence "(x - ?lm) mod ?lcm ≤ x - ?lm"
using lm by(simp add: zmod_le_nonneg_dividend)
hence ?thesis using `IZ a (x # xs)` lm by auto }
moreover
{ assume "a ∈ ?Ds"
have ?thesis
proof(rule I_cyclic[THEN iffD2, OF _ _ _ `IZ a (x # xs)`])
show "is_dvd a" using `a ∈ ?Ds` by simp
show "hd_coeff a = 1" using `a ∈ ?Ds` hd
by(fastforce split:atom.splits list.splits)
have "li + (x-?lm) mod ?lcm - ⟨lks,xs⟩ = ?lm + (x-?lm) mod ?lcm"
using lm by arith
hence "(li + (x-?lm) mod ?lcm - ⟨lks,xs⟩) mod divisor a =
(?lm + (x-?lm) mod ?lcm) mod divisor a"
by (simp only:)
also have "… =
(?lm mod divisor a + (x-?lm) mod ?lcm mod divisor a) mod divisor a"

by(rule mod_add_eq)
also have
"… = (?lm mod divisor a + (x-?lm) mod divisor a) mod divisor a"
using `is_dvd a` `a∈ set as`
by(simp add: mod_mod_cancel dvd_zlcms)
also have "… = (?lm + (x-?lm)) mod divisor a"
by(rule mod_add_eq[symmetric])
also have "… = x mod divisor a" by simp
finally
show "(li + ?n - ⟨lks,xs⟩) mod divisor a = x mod divisor a"
using norm by(auto simp: zlcms_pos)
qed }
ultimately show ?thesis using `a ∈ set as` as by blast
qed
}
ultimately show ?thesis using `?lbs ≠ []`
by (simp (no_asm_simp) add:qe_pres1_def IZ_asubst split_def)
(force simp del:int_nat_eq)
qed
qed
qed

lemma divisors_hd_coeffs1:
assumes div0: "∀a∈set as. divisor a ≠ 0" and hd0: "∀a∈set as. hd_coeff a ≠ 0"
and a: "a∈set (hd_coeffs1 as)" shows "divisor a ≠ 0"
proof -
let ?m = "zlcms(map hd_coeff as)"
from a have "a = Dvd ?m 0 [1] ∨ (∃b ∈ set as. a = hd_coeff1 ?m b)"
(is "?A ∨ ?B")
by(auto simp:hd_coeffs1_def)
thus ?thesis
proof
assume ?A thus ?thesis using hd0 by(auto)
next
assume ?B
then obtain b where "b ∈ set as" and [simp]: "a = hd_coeff1 ?m b" ..
hence b: "hd_coeff b ≠ 0" "divisor b ≠ 0" using div0 hd0 by auto
show ?thesis
proof (cases b)
case (Le i ks) thus ?thesis using b by(auto split:list.splits)
next
case (Dvd d i ks)[simp]
then obtain k ks' where [simp]: "ks = k#ks'" using b
by(auto split:list.splits)
have k: "k ∈ set(map hd_coeff as)" using `b ∈ set as` by force
have "zlcms (map hd_coeff as) div k ≠ 0"
using b hd0 dvd_zlcms[OF k]
by(auto simp add:dvd_def)
thus ?thesis using b by (simp)
next
case (NDvd d i ks)[simp]
then obtain k ks' where [simp]: "ks = k#ks'" using b
by(auto split:list.splits)
have k: "k ∈ set(map hd_coeff as)" using `b ∈ set as` by force
have "zlcms (map hd_coeff as) div k ≠ 0"
using b hd0 dvd_zlcms[OF k]
by(auto simp add:dvd_def)
thus ?thesis using b by (simp)
qed
qed
qed

lemma hd_coeff_is1_hd_coeffs1:
assumes hd0: "∀a∈set as. hd_coeff a ≠ 0"
and a: "a∈set (hd_coeffs1 as)" shows "hd_coeff_is1 a"
proof -
let ?m = "zlcms(map hd_coeff as)"
from a have "a = Dvd ?m 0 [1] ∨ (∃b ∈ set as. a = hd_coeff1 ?m b)"
(is "?A ∨ ?B")
by(auto simp:hd_coeffs1_def)
thus ?thesis
proof
assume ?A thus ?thesis using hd0 by simp
next
assume ?B
then obtain b where "b ∈ set as" and [simp]: "a = hd_coeff1 ?m b" ..
hence b: "hd_coeff b ≠ 0" using hd0 by auto
show ?thesis using b
by (cases b) (auto simp: sgn_if split:list.splits)
qed
qed


lemma I_qe_pres1_o:
"[| ∀a ∈ set as. divisor a ≠ 0; ∀a∈set as. hd_coeff a ≠ 0 |] ==>
Z.I ((qe_pres1 o hd_coeffs1) as) e = (∃x. ∀a∈ set as. IZ a (x#e))"

apply(simp)
apply(subst I_qe_pres1)
apply(simp add: divisors_hd_coeffs1)
apply(simp add: hd_coeff_is1_hd_coeffs1)
using I_hd_coeffs1 apply(simp)
done

definition "qe_pres = Z.lift_dnf_qe (qe_pres1 o hd_coeffs1)"

lemma qfree_qe_pres_o: "qfree ((qe_pres1 o hd_coeffs1) as)"
by(auto simp:qe_pres1_def intro!:qfree_list_disj)


lemma normal_qe_pres1_o:
"∀a ∈ set as. hd_coeff a ≠ 0 ∧ divisor a ≠ 0 ==>
Z.normal ((qe_pres1 o hd_coeffs1) as)"

apply(auto simp:qe_pres1_def Z.normal_def
dest!:atoms_list_disjE atoms_list_conjE)

apply(simp add: hd_coeffs1_def)
apply(erule disjE) apply fastforce
apply (clarsimp)
apply(case_tac xa)
apply(case_tac list) apply fastforce apply (simp split:split_if_asm)
apply(case_tac list) apply fastforce
apply (simp split:split_if_asm) apply fastforce
apply(erule disjE) prefer 2 apply fastforce
apply(simp add:zdiv_eq_0_iff)
apply(subgoal_tac "a ∈ set(map hd_coeff as)")
prefer 2 apply force
apply(subgoal_tac "∀i∈ set(map hd_coeff as). i ≠ 0")
prefer 2 apply simp
apply (metis elem_le_zlcms linorder_not_le zlcms_pos)
apply(case_tac list) apply fastforce
apply (simp split:split_if_asm) apply fastforce
apply(simp add:zdiv_eq_0_iff)
apply(subgoal_tac "∀i∈ set(map hd_coeff as). i ≠ 0")
prefer 2 apply simp
apply(subgoal_tac "a ∈ set(map hd_coeff as)")
prefer 2 apply force
apply(erule disjE)
apply (metis elem_le_zlcms linorder_not_le)
apply(erule disjE)
apply (metis linorder_not_le zlcms_pos)
apply fastforce

apply(simp add: hd_coeffs1_def)
apply(erule disjE) apply fastforce
apply (clarsimp)
apply(case_tac xa)
apply(case_tac list) apply fastforce apply (simp split:split_if_asm)
apply(case_tac list) apply fastforce
apply (simp split:split_if_asm) apply fastforce
apply(erule disjE) prefer 2 apply fastforce
apply(simp add:zdiv_eq_0_iff)
apply(subgoal_tac "a ∈ set(map hd_coeff as)")
prefer 2 apply force
apply(subgoal_tac "∀i∈ set(map hd_coeff as). i ≠ 0")
prefer 2 apply simp
apply (metis elem_le_zlcms linorder_not_le zlcms_pos)
apply(case_tac list) apply fastforce
apply (simp split:split_if_asm) apply fastforce
apply(simp add:zdiv_eq_0_iff)
apply(subgoal_tac "∀i∈ set(map hd_coeff as). i ≠ 0")
prefer 2 apply simp
apply(subgoal_tac "a ∈ set(map hd_coeff as)")
prefer 2 apply force
apply(erule disjE)
apply (metis elem_le_zlcms linorder_not_le)
apply(erule disjE)
apply (metis linorder_not_le zlcms_pos)
apply fastforce
done

theorem I_pres_qe: "Z.normal φ ==> Z.I (qe_pres φ) xs = Z.I φ xs"
by(simp add:qe_pres_def Z.I_lift_dnf_qe_anormal I_qe_pres1_o qfree_qe_pres_o normal_qe_pres1_o del:o_apply)

theorem qfree_pres_qe: "qfree (qe_pres f)"
by(simp add:qe_pres_def Z.qfree_lift_dnf_qe qfree_qe_pres_o del:o_apply)

end